Πρωινός freddo 13/4/2010

• Αν πας στο Λούβρο και δεις τον πανικό που γίνεται μπροστά από τη Νίκη της Σαμοθράκης και την Αφροδίτη της Μήλου, πανικός που όμοιό του θα δεις μονάχα για χάρη της Τζοκόντα, σε πιάνει ανατριχίλα. Χωρίς να το θέλεις.
• Καταλαβαίνεις αυτό που λένε ότι Λούβρο είναι αυτά τα τρία έργα τέχνης. Κι αρχίζεις να σκέφτεσαι ότι το Λούβρο είναι λιγάκι «ελληνικό» -με την καλή έννοια. Κι ας έχει «μωσαϊκό» υπαλλήλων από όλες τις φυλές του κόσμου.
• Σημειωτέον ότι τα τέσσερα τελευταία χρόνια είναι το μεγαλύτερο παγκοσμίως σε επισκεψιμότητα με 8,5 εκατ. επισκέπτες το χρόνο δηλαδή περίπου 27.000 ημερησίως!!! Σ’ αυτούς φυσικά δεν υπολογίζονται οι μαθητές αφού κάτω των 18 η είσοδος είναι ελεύθερη…
• Κι αναρωτιέσαι, λοιπόν, μέχρι να βρεις την έξοδο από την περίφημη γυάλινη πυραμίδα –σήμα κατατεθέν- αν έχουν άδικο τελικά όσοι πιστεύουν ότι είναι καλύτερα για την Ελλάδα που κάτι τέτοιες αρχαιότητες βρίσκονται στο εξωτερικό.
• Και συνεχίζεις να αναρωτιέσαι τι θα τις κάνουν τις «Μαγεμένες» κάτι πολιτικοί μας εκπρόσωποι στη Θεσσαλονίκη, εάν επαναπατριστούν όπως ζητάνε. Το αίτημα μοιάζει αστείο. Ας πετύχουμε να τις βγάλουν από τις αποθήκες του Λούβρου και να τις εκθέτουν κι ας αφήσουμε τον τάχα μ’ δήθεν «αρχαιολογικό πατριωτισμό».
• Ας φτιάξουμε μια όντως Δημοτική Πινακοθήκη, με μόνιμη έκθεση της συλλογής των δικών μας ζωγράφων, της δικής μας μικροϊστορίας της τέχνης, και μετά βλέπουμε…
• Είμαι από εκείνους που πιστεύουν ότι ο Αντώνης Σαμαράς βρίσκεται σε καλό δρόμο όχι απλώς για να ξαναβάλει τη ΝΔ σε τροχιά εξουσίας αλλά για κάτι πολύ περισσότερο. Να κερδίσει τη μάχη της τιμής του πολιτικού συστήματος στο μερίδιο που αναλογεί στη Νέα Δημοκρατία.
• Γι’ αυτό όσοι επιχαίρουν για τις δηλώσεις των τελευταίων ημερών από πλευράς προέδρου ας μην αρκούνται στη στενή ερμηνεία. Γιατί μετά τις αυτοδιοικητικές εκλογές δεν θα πιστεύουν στα μάτια τους με όσα θα συμβούν. Καλημέρα! 

Η αντιπολίτευση έχει ρόλο

Δεν χρειάστηκε να περάσουν πολλές μέρες και τον αρχικό ενθουσιασμό που επιχείρησε να διοχετεύσει η κυβέρνηση στην κοινή γνώμη για το αποτέλεσμα της Συνόδου Κορυφής των Βρυξελλών διαδέχτηκε έντονος προβληματισμός. Το σχέδιο στήριξης δεν είναι ακριβώς ούτε σχέδιο ούτε στήριξης, η χώρα μας όπως όλα δείχνουν δεν θα το αποφύγει και μάλιστα πολύ σύντομα, ενώ το ίδιο σχέδιο ανοίγει την κερκόπορτα στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο για μπουκάρει στην Ευρωπαϊκή Ένωση και οικονομική ένωση τέλος.

Εκείνο που μένει ως ιδιαίτερα θετικό είναι η στάση που τήρησε ο Αντώνης Σαμαράς, που πήγε Ευρώπη, έδωσε μάχη «με τη φανέλα της εθνικής» και έπαιξε κάποιο ρόλο π.χ. στην κίνηση Τρισέ. Αλλά για το θέμα αυτό γράφτηκαν πολλά.  

Εκείνο που βγαίνει από αυτήν την ενεργό παρουσία του προέδρου της ΝΔ στις Βρυξέλλες είναι ότι τα κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν ρόλο, καθόλου άχαρο. Άχαρος είναι για τους μικροκομματικούς. Οι ευρωπαϊκοί πολιτικοί σχηματικοί, π.χ. το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα, αναβαθμίζουν το πολιτικό σύστημα. Σκεφτείτε ότι στη σύνοδο που συμμετείχε ο Σαμαράς μετείχαν οι πλέον σημαντικές χώρες της τρέχουσας συγκυρίας, όπως η Γαλλία και η Γερμανία! Κλήθηκε δηλαδή ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης της χώρας –και όχι ο πρωθυπουργός!- να εκφράσει τις εθνικές απόψεις.

Επομένως, για να γυρίσουμε και στα εσωτερικά, το στοίχημα για τη Νέα Δημοκρατία είναι πολύ μεγαλύτερο από ό,τι νομίζουν κάποιοι. Η ΝΔ είναι ένα ευρωπαϊκό κόμμα και ως τέτοιο οφείλει στον εαυτό της να μετεξελιχθεί. Έχει ρόλο, ίσως όχι όσον θα έπρεπε στην Ελλάδα με το πρωθυπουργοκεντρικό σύστημα και τη σύγχυση μεταξύ εκτελεστικής και νομοθετικής εξουσίας. Στην Ευρώπη, όμως, όπου τα φόρα είναι πολλά και σημαντικά, η ΝΔ οφείλει μια αξιοπρεπή συγκρότηση. Άρα, το στοίχημα της μετεξέλιξης της ΝΔ είναι μεγάλο για να χαθεί.. Είναι πολύ μεγάλο για να ασχολούται κάποιοι με την αλλαγή ονόματος, λες κι αυτό είναι το πρόβλημα.

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Karfitsa στις 10/4/2010. 

Ισορροπία τρόμου

Όταν πριν από δυόμισι χρόνια, λίγο μετά την  επανεκλογή της κυβέρνησης Καραμανλή, γράφαμε ότι η σημερινή σκοπιανή ηγεσία δεν πρόκειται να αποδεχθεί με τίποτε ακόμη και το όνομα «Μακεδονία» σκέτο, εάν αυτό δεν συνοδεύεται από αναγνώριση της εθνικότητας και της γλώσσας. Ήταν τότε που ξεκινούσε η προηγούμενη φάση διαπραγματεύσεων υπό τον Μ. Νίμιτς. Δεν πέρασε πολύς καιρός και επαληθευθήκαμε. Οι Σκοπιανοί ζήτησαν πλέον και επίσημα γλώσσα και εθνικότητα, αρνούμενοι να αποδεχθούν μια σύνθετη ονομασία που περιέχει το όνομα «Μακεδονία». Την αρνούνται μέχρι και σήμερα, λίγο πριν την έναρξη του νέου κύκλου διαπραγματεύσεων πάλι υπό τον Νίμιτς. Γράφαμε δε ότι μετά από τόσα χρόνια λαθών, χρόνια που η Ελλάδα δεν ακολούθησε με συνέπεια καμία συγκεκριμένη πολιτική –ούτε την ήπια ούτε τη σκληρή, ούτε την «πατριωτική» ούτε την ενδοτική- θα έπρεπε να εξευρεθεί μια λύση που θα έχει τον μικρότερο δυνατό αντίκτυπο στη διπλωματία του μέλλοντος. 

Η δήλωση του υφυπουργού Εξωτερικών Δ. Δρούτσα –το Μ. Σάββατο στη Real News- ότι η ονομασία «Βόρεια Μακεδονία» είναι μια λύση που μας ταιριάζει για τη λύση που θέλουμε, ίσως είναι μια λύση που κινείται σ’ αυτό το πνεύμα: γεωγραφικός προσδιορισμός, που δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνείας για γλώσσα και εθνότητα. Προσδιορισμός που δεν αφήνει ανοιχτά παραθυράκια ή κερκόπορτα για να μπουκάρουν οι εθνικιστές των Βαλκανίων.

Και πάλι πάω στοίχημα ότι η παρέα του Ν. Γκρούεφσκι δεν πρόκειται να δεχτεί την ονομασία «Βόρεια Μακεδονία». Γιατί πιέζεται πια (στο εσωτερικό) και πιέζει (στο εξωτερικό) για να κερδίσει κάτι παραπάνω: μια υποθήκη για τον τυχοδιωκτισμό της, ένα θεμέλιο για τη «Μακεδονία του Αιγαίου».

Εδώ και χρόνια, οι χειρισμοί στο θέμα της ονομασίας των Σκοπίων θυμίζουν πλέον άσκηση ισορροπίας σε τεντωμένο καλώδιο. Η δυσκολία είναι ότι το καλώδιο πλέον είναι και ηλεκτροφόρο και η ισορροπία ισορροπία τρόμου…

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Karfitsa στις 9/4/2010. 

Καραμπόλες και κόντρες

Πολύ ενδιαφέρον θα έχουν οι αυτοδιοικητικές εκλογές από πολιτική σκοπιά, εάν συνενωθούν οι δήμοι. Κανείς δεν γνωρίζει ακόμη τη «χωροθέτηση» ωστόσο υπάρχουν σενάρια και μάλιστα… επικρατέστερα. Ποιοι θα είναι υποψήφιοι, τι θα γίνει με τα χρίσματα, τι θα γίνει με τα… ερείσματα κλπ.

Στη Θέρμη π.χ. που θα ενωθεί με Βασιλικά και Μίκρα, το ΠΑΣΟΚ δε θα έχει πρόβλημα, αφού ο Θ. Παπαδόπουλος εκλέγεται εδώ και 14 χρόνια ενώ οι άλλοι δύο δήμαρχοι (Βαγγέλης, Γκουστίλης). Ούτε και η ΝΔ που εδώ και τριάντα χρόνια δεν βγάζει καν υποψήφιο με αξιώσεις. Το όνομα του Γ. Σαλαγκούδη που ακούστηκε, «κολλάει» στο ότι δεν συνιστά ανανέωση στελεχών και προσώπων.

Στις Συκιές – Νεάπολη – Πολίχνη επικρατέστερος φέρεται ο Σίμος Δανιηλίδης. Όμως τόσο ο Νάκης Λαδόπουλος (Νεάπολης) όσοι και ο Κώστας Θεοδωρίδης (Πολίχνης), δεν φαίνονται διατεθειμένοι να χαρίσουν εύκολα τη θέση στο Σίμο. Και εδώ το πρόβλημα της ΝΔ είναι πιο… δημιουργικό, αφού δεν διαθέτει κάποια αξιόπιστη αυτοδιοικητική εκδοχή. Το όνομα που ακούγεται είναι ο Γ. Ορφανός, ο οποίος έχει το ίδιο πρόβλημα με τον Σαλαγκούδη: δεν συνιστά την πολυπόθητη ανανέωση που επιθυμεί η Ρηγίλλης.

Καραμπόλα γαλάζιων θα έχουμε στο ενωμένο δήμο Χορτιάτη – Πανοράματος – Πυλαίας με τους Γεράνη, Καϊτετζίδη και Καρτάλη να δηλώνουν ετοιμοπόλεμοι. 

Στον κεντρικό δήμο, λίγο πολύ τα ξέρουμε όλοι. Ο Β. Παπαγεωργόπουλος επιμένει δημόσια ότι θα είναι ξανά υποψήφιος, δημιουργώντας ένα πρόβλημα για τη Ρηγίλλης, η οποία λένε θέλει τον Κ. Γκιουλέκα. Παίζει και το όνομα του Στ. Καλαφάτη, την ώρα που οι «μυστικές» δημοσκοπήσεις πλησιάζουν στο φινάλε τους και πολύ σύντομα θα έχουμε νέα. Το ΠΑΣΟΚ στον κεντρικό ψάχνεται, μεταξύ πολιτικών και κομματικών, με τους βουλευτές να προτείνουν αλλά όταν έρθει η ώρα της ψήφου να μην στηρίζουν τη υποψηφιότητα (τα έζησε ο Βούγιας του 2002, τα κατήγγειλε η Χρ. Αράπογλου το 2007). Εδώ η λύση βρίσκεται σε ένα πρόσωπο που θα είναι βαθιά πολιτικό αλλά όχι κομματικό.

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Karfitsa στις 8/4/2010.  

Του Θωμά η μεταρρύθμιση

Να σου πω την αλήθεια χάρηκα –ίσως και εντυπωσιάστηκα- διαβάζοντας στο ρεπορτάζ της «Κ» ότι ο γραμματέας της ΝΕ ΠΑΣΟΚ Α’ Θεσσαλονίκης Χ. Παπαστεργίου είπε στον υπουργό του «Καλλικράτη» Γ. Ραγκούση ότι «από την τοπική διαβούλευση προκρίνεται η δημιουργία μεγάλων ισχυρών δήμων, ενώ μεταφέρθηκε στον υπουργό ότι οι μικροδιευθετήσεις πρέπει να αποφευχθούν καθώς θα προκαλέσουν συγκρούσεις και αντιδράσεις». Δεν έχει να κάνει με το γιατρό, που ίσα ίσα μου είναι πολύ συμπαθής. Δεν περίμενα όμως από κομματικά στελέχη να διατυπώνουν απόψεις στο ίδιο πνεύμα με τους αυτοδιοικητικούς της ΚΕΔΚΕ και της ΕΝΑΕ, πέρα από κόμματα και χρώματα.

Γιατί, ξέρεις, φτάσαμε στο σημείο να συζητάμε για τη Θεσσαλονίκη σα να μην ξέρουμε ή να μη βλέπουμε από πού μέχρι που φτάνει σήμερα η πόλη. Μιλάμε για μητροπολιτικά μοντέλα –φοβάμαι- με βάση το πώς μας βγαίνουν καλύτερα τα μαγειρέματα για τις επόμενες εκλογές και όχι για το τι είναι καλύτερο μακροπρόθεσμα για την αυτοδιοίκηση και τον τόπο. Σε μια Θεσσαλονίκη που ξεκινά από το Κορδελιό και φτάνει στη Μηχανιώνα, με Χορτιάτη και Βασιλικά βορειοανατολικά άκρα, θεωρώ αυτονόητη την εκλογή ενός δημάρχου «μητροπολίτη» με λίγες συγκεντρωμένες αρμοδιότητες και παράλληλη διατήρηση όλων των δήμων ως μονάδων, με λιγότερα αλλά σημαντικά πια καθήκοντα. 

Του Θωμά «κλειδώνει» η μεταρρύθμιση – θεμέλιο για το σύγχρονο ελληνικό κράτος (εκσυγχρονισμένο ή επανιδρυμένο, όπως το θέλετε). Δυστυχώς, η κυβέρνηση φαίνεται να επιλέγει και πάλι τη μη αποκέντρωση, βάζοντας γενικούς διοικητές στα κεφάλια των αιρετών νομαρχών. Με μία κίνηση, δηλαδή, ακυρώνει όλη τη μεταρρύθμιση σε επίπεδο περιφερειών, αφού κονδύλια και καίριες αρμοδιότητες θα ελέγχονται πάλι απόλυτα από την κεντρική εξουσία, από «το κράτος των Αθηνών» που λέμε. Δηλαδή από εκείνη την οικονομική και πολιτική ολιγαρχία η οποία εδώ και δεκαετίες κρατά την εκτός Αττικής Οδού Ελλάδα δέσμια της πλατείας Συντάγματος. Ας ελπίσουμε ότι τελικά θα πρυτανεύσει το συμφέρον των πολλών. Έστω για πρώτη και τελευταία φορά.

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Karfitsa στις 7/4/2010.  

Μοίρα των αθώων, είσαι η δική μου η Μοίρα!

«Ιδού εγώ λοιπόν / ο πλασμένος για τις μικρές Κόρες και τα νησιά του Αιγαίου / ο εραστής του σκιρτήματος των ζαρκαδιών / και μύστης των φύλλων της ελιάς / ο ηλιοπότης και ακριδοκτόνος. (…) Λύνει αέρας τα στοιχεία και βροντή προσβάλλει τα βουνά.

Ο καθείς και τα όπλα του, είπα: / Στα Στενά τα ρόδια μου θ' ανοίξω / Στα Στενά φρουρούς τους ζέφυρους θα στήσω / τα φιλιά τα παλιά θ' απολύσω που η λαχτάρα μου άγιασε! / Λύνει αέρας τα στοιχεία και βροντή προσβάλλει τα βουνά. / Μοίρα των αθώων, είσαι η δική μου η Μοίρα!

Β'

Τη γλώσσα μου έδωσαν ελληνική / το σπίτι φτωχικό στις αμμουδιές του Όμηρου. / Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου στις αμμουδιές του Όμηρου.
Εκεί σπάροι και πέρκες / ανεμόδαρτα ρήματα / ρεύματα πράσινα μες στα γαλάζια / όσα είδα στα σπλάχνα μου ν' ανάβουνε / σφουγγάρια, μέδουσες / με τα πρώτα λόγια των Σειρήνων / όστρακα ρόδινα με τα πρώτα μαύρα ρίγη.

Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου, με τα πρώτα μαύρα ρίγη.

Εκεί ρόδια, κυδώνια / θεοί μελαχρινοί, θείοι κι εξάδελφοι / το λάδι αδειάζοντας μες στα πελώρια κιούπια / και πνοές από τη ρεματιά ευωδιάζοντας / λυγαριά και σχίνο / σπάρτο και πιπερόριζα / με τα πρώτα πιπίσματα των σπίνων / ψαλμωδίες γλυκές με τα πρώτα πρώτα Δόξα Σοι.

Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου, με τα πρώτα πρώτα Δόξα Σοι! / Εκεί δάφνες και βάγια / θυμιατό και λιβάνισμα / τις πάλες ευλογώντας και τα καριοφίλια.
Στο χώμα το στρωμένο με τ' αμπελομάντιλα / κνίσες, τσουγκρίσματα
και Χριστός Ανέστη / με τα πρώτα σμπάρα των Ελλήνων. / Αγάπες μυστικές με τα πρώτα λόγια του Ύμνου.

Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου, με τα πρώτα λόγια του Ύμνου!»

Διαρρήκτης των «Παθών» του «Άξιόν Εστί» (Οδυσσέα Ελύτη) ο Γιάννης Κεσσόπουλος. Κατά τα λοιπά, Καλό Πάσχα, Καλή Ανάσταση, Καλή Μοίρα!

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Karfitsa στις 2/4/2010. 

«Κάπου νυχτώνει, ο ήλιος παγώνει…»

Κάθε Μεγάλη Πέμπτη μου ‘ρχεται αυτός ο στίχος του Σταύρου Κουγιουμτζή. Η Σταύρωση του Χριστού είναι, εκτός των άλλων, η υπενθύμιση ότι την ίδια στιγμή που εσύ πλέεις σε πελάγη ευτυχίας, κάπου βασιλεύει ο θρήνος. Η κορύφωση του θείου δράματος είναι η κορύφωση του δικού μας, του ατομικού και συλλογικού, το αλάρμ ότι χάσαμε τη μπάλα, ότι δεν ξέρουμε ούτε από πού ερχόμαστε ούτε προς τα πού πηγαίνουμε. Σε μια εποχή που το μέτρο έχει χαθεί σχεδόν στα πάντα, αυτές οι μέρες της μεγαλοβδομάδας είναι μια ευκαιρία να ξαναγίνουμε για λίγο άνθρωποι, να επιστρέψουμε στις ρίζες μας.

Το πιο μυσταγωγικό επταήμερο της παράδοσής μας, μας υποβάλλει τον τρόπο. Μέσα από την περιπέτεια της ζωής του Χριστού, με τους απίστευτους συμβολισμούς και τα μηνύματα ζωής, σκέφτεσαι, αναθεωρείς, ταπεινώνεσαι, λυτρώνεσαι. Η Εβδομάδα των Παθών είναι η ίδια η ζωή μας, με τις χαρές (Είσοδος στα Ιεροσόλυμα) και τις λύπες (Σταύρωση), με την απογοήτευση (Προδοσία) και την ελπίδα (Ανάσταση).

Είναι οι αναμνήσεις –κάποτε υπήρξαμε κι εμείς παιδιά, ζούσαμε για τη λαμπάδα, σπάζαμε τ’ αυγά πρωί πρωί Μεγάλο Σάββατο, τσιμπούσαμε τ’ αρνί πριν το δεύτε λάβετε φως. Είναι η συνειδητοποίηση της ασημαντότητας των πραγμάτων μπροστά στο θαύμα της ζωής –πόσο συγκλονιστικό είναι, Ηλία, να φέρνεις στον κόσμο μια ζωούλα ανήμερα Μαύρη Παρασκευή;

Πάσχα δεν είναι να σηκώσεις όλο το σούπερ μάρκετ. Είναι το συναίσθημα, η φύση, οι μυρωδιές, τα χρώματα, η ατμόσφαιρα, η εσωτερική αναμέτρηση. Είναι ο ασπασμός στη σοφία της παράδοσης, αυτής που έπλασε το Πάσχα των Ελλήνων, λιτό, απλό, της φύσης, της αγάπης. Είναι η βεβαιότητα ότι στη ζωή μετά τη σταύρωση έρχεται η ανάσταση. Μετά τον πόνο η χαρά. Μετά το δάκρυ, το χαμόγελο.

Με το καλό στον Επιτάφιο…

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Karfitsa στις 1/4/2010.